HomeRubriekenGastblogsBericht
voetnoot
Wijze lessen
Marina Polderman
25-01-2013
Al jaren verdiep ik mij in - wat ik voor het gemak maar noem - het ‘intelligente zelfhulpboek’. Boeken die iets zeggen over ons mens zijn. Over hoe wij ons kunnen verhouden tot de wereld en hoe we daar soms goed en soms minder goed in slagen. Boeken over hoe je jezelf (en daarmee ook de ander) leert kennen. Verhalen die iets zeggen over ‘het leven’. 
Wijze lessen
Fernando Savater was een van de eerste schrijvers in dat genre die ik leerde waarderen. Of misschien waren het wel die prachtige brieven van Seneca aan Lucilius die mij aanwakkerden om meer te gaan lezen in dit genre. In de loop van de jaren breidde het lijstje van boeken en schrijvers zich aardig uit. De nieuwe serie boeken van de School of Life (‘boeken over de grote vragen van het alledaagse leven’) behoren er zeker ook toe. Minder gecharmeerd ben ik van boeken met eindeloze ‘doe het zelf opdrachten’. Die oefeningen sturen vaak veel te veel in een bepaalde richting en bevatten een hoge dosis kunstmatigheid. Maar er blijven genoeg juweeltjes in het brede genre over.

Dat je het meeste leert in het leven door het leven zelf is een simpele waarheid. Maar jezelf af en toe verdiepen in wijsheden die anderen hebben ‘ontdekt’, ervaren en doorleefd, ik geloof dat het voor iedereen goed zou zijn. Om in roerige tijden toch een kalmte weten te behouden, om in het geval van veel omschommelingen het hoofd boven water te kunnen houden. Ik heb altijd respect voor wijze mensen die niet zo snel van hun wijs te brengen zijn. En lees dus al te graag hoe ze die wijsheid hebben verkregen.

Dat ‘de crisis’ de komende jaren nog niet zo snel gekeerd zal zijn (al vind ik het woord crisis sowieso te veel suggereren dat alle ontwikkelingen waarin we nu zitten negatief zijn), daar zijn de meeste geleerden op dat gebied het wel over eens. Het worden lastige tijden, wat eens een zekerheid was, is het in de nabije toekomst al niet meer. Om treurig van te worden? Het is maar net hoe je ertegen aankijkt. Wie zich omringt met wijze denkers, kan ook heel anders tegen de dingen gaan aankijken en leren de eerste wanhoop het hoofd te bieden.

De laatste tijd blijft het maar door mijn hoofd spoken dat wij als bibliotheken hier iets mee moeten gaan doen. De groep werklozen stijgt en de wanhoop bij velen over hun toekomst ook. En wij hebben zoveel wijsheid in onze kasten staan. En doen er soms zo weinig concreets mee. Een rondje speuren op diverse bibliotheeksites naar wat wij aanbieden aan de groeiende groep werklozen bracht mij niet verder. Nergens kom ik een bibliotheek tegen die een groep werklozen in hun werkgebied een traject ‘geïnspireerd blijven’ aanbiedt. Maar ik zie het helemaal voor me. We maken als bibliotheken een inspiratieprogramma voor werklozen. Met bijvoorbeeld tweewekelijkse bijeenkomsten, die elke keer een andere invulling hebben. De ene keer lezen we gezamenlijk een brief van Seneca, de andere keer een wijze les van Alain de Botton. En de deelnemers dragen zelf ook inspiratie aan. Een mooie website, een mooi blog en daarover praten we dan met elkaar. En ondertussen komen natuurlijk ook de alledaagse problemen van de sollicitatieprocedures en afwijzingen aan bod. Hoe ga je daarmee om en hoe helpen de grote denkers daarbij? Als een toekomstige werkgever vraagt wat je hebt gedaan in de tijd dat je niet werkte, dat je dan kunt zeggen dat je geïnspireerd bent gebleven door alle mooie inzichten en wijsheden die je verkregen hebt in de bibliotheek. We gaan op die manier echt een brug slaan tussen ons werkgebied en onze collecties. En we verbinden mensen die ‘in hetzelfde schuitje zitten’. Ja, ik geloof er echt in dat we zoiets moeten gaan doen. Want op die manier gaan de wijze lessen in onze kasten echt tot leven komen.

Wie wil meedenken over de invulling van zo’n traject? Wie heeft interesse om het ook in zijn bibliotheek op te gaan zetten? Stuur mij een bericht: mpo@nobb.nl

Tekst: Marina Polderman 


Print deze pagina

Reacties op dit artikel (4)

Marjan Middelkoop
25-1-2013 13:48
Uitstekend idee, Marina. Een maatschappelijk geëngageerde bibliotheek zou dit  thema moeten omhelzen. Misschien zou je het nog een beetje kunnen oprekken. Niet alleen voor werkelozen maar ook voor anderen verandert het levensperspectief ingrijpend met vele jaren (decennia?) van krimp en welvaartverlies in het vooruitzicht. De persoonlijke en maatschappelijke implicaties hiervan zijn groot. Bibliotheken zijn een plek bij uitstek om na te denken over hoe we ons daar mentaal tegen kunnen wapenen en hoe we een goed en zinvol leven  kunnen leiden. Mogelijke invalshoeken: literair, psychologisch, filosofisch. Naast praktische invullingen inderdaad: met o.m. advisering over werk en opleiding, de ruilbibliotheek voor talenten, media en andere materialen. Ik denk graag mee.
Jenny Maarschalk
26-1-2013 16:22

Wat een leuk inspirerend initiatief, Marina. Als Programma Ontwikkelaar voor o.a.anderstaligen werd ik een paar maanden geleden door de taalmaatjes gevraagd of ik niet themamiddag/avond kon opzetten voor de hoger opgeleide inburgeraars. Door interne reorganisatie nog niet aan toegekomen in mijn eigen bibliotheek, maar ik zou het graag dit jaar willen opzetten. Mensen met een andere achtergrond kunnen zo'n inzicht geven in ons dagelijks leven en onze manier van denken en voelen. En het sluit ook bij de kernfunctie 'ontmoeting en debat' aan. De Leeszaal Rotterdam West is daar ook een mooi voorbeeld van.

Agnes Klitsie
29-1-2013 16:42
Ik help al heel veel klanten individueel die op dit gebied de diepte in willen. Maar een structurele aanpak voor groepenzoals weklozen  vind ik een heel goed idee. Die School of life va De Botton zou ik zelf wel op willen zettenin Alkmaar na mijn pensioen. Ik weet nog niet of ik hier tijd nu voor vrij kan maken. Agnes
Sandra Brandon
7-2-2013 14:40
Marina, ik vind het een heel goed initiatief. Zo laten we de maatschappelijke meerwaarde van de bibliotheek echt op een positieve manier tot z'n recht komen. Je ziet bij deze groep dat ze vast zitten in de greep van regels en eisen waar ze aan moeten voldoen. Het maakt niet uit of je laag- of hoog opgeleid bent. Er is steeds minder ruimte om te (be)denken hoe te leven, je kwaliteiten te onderzoeken of andere talenten aan te boren, nieuwe horizons te verkennen. Gewoon omdat men niet geïnspireerd wordt.
Men raakt hierdoor in een negatieve spiraal.
Ik denk dat wij zowel op een praktische  (kennis en informatie) als inspirerende wijze (ontmoeting, debat, lezing) een goede bijdrage kunnen leveren aan het welbevinden van deze groep.
Ik denk graag mee in een vervolgproces.

Schrijf een reactie

Naam
E-mailadres (?)
Reactie
 

Gerelateerde informatie