HomeRubriekenGastblogsBericht
voetnoot
Doorgeven van kennis
Agnes Klitsie
06-01-2013
Afgelopen maand las ik de column Kennisboom, over de Encyclopedie van Diderot en D’Alembert, van Robbert Dijkgraaf in de NRC en ineens ging er een deur in mijn herinnering open. Ik zie haar nog staan, dat kleine Franse vrouwtje (wie weet nog haar naam?) dat het vak Handboeken en Naslagwerken gaf op de Frederik Muller Academie. Haar eerste les ging over de Encyclopedie ou Dictionnaire raisonne des sciences, des arts et des metiers. Dit werk wordt alom beschouwd als het belangrijkste werk uit de Franse Verlichting. De kerk had zich opgeworpen als autoriteit op het gebied van de wetenschap, maar D’Alembert stelde dat wetenschap het product was van het geheugen, de rede en het voorstellingsvermogen. Wetenschap werd onderverdeeld in een aantal takken en zijtakken van een boom en theologie was slechts een daarvan. Kennis was cruciaal voor het vrije individu, de goede burger en een tolerante Verlichte samenleving. Het vak werd bevlogen gegeven en ik vond het een geweldig vak.
Uit het leven van een bibliothecaris, deel 5. 
Doorgeven van kennis
Toen ik later in een openbare bibliotheek ging werken (eigenlijk ben ik opgeleid als documentalist) werkte ik met het SISO en ik zag de kennisboom daarin terug (de kennisboom van de eerste Encyclopedie moest op het schutblad negenmaal uitgevouwen worden!). Achtendertig jaar ben ik bezig geweest om al die SISO-nummers uit mijn hoofd te leren en ik ben een heel eind gekomen. Als er een computerstoring was, liep ik moeiteloos naar de kast om het gevraagde boek te voorschijn te halen. De kennisboom zit in mijn geheugen gebeiteld.

Nu gaan we in onze bibliotheek over op PIM (Presentatiesysteem Informatieve Media), waarvan vorig jaar de zesde herziene druk is verschenen. Een alfabetisch in plaats van numeriek systeem, met categorieën en trefwoorden. Mijn eerste ervaringen zijn niet onverdeeld gunstig. Het SISO-systeem haalt dingen uit elkaar, maar dat doet dit systeem ook. Mijn eerste klant zocht naar intelligentietests en vond dat we maar weinig boeken hadden bij 'Geestelijk leven; intelligentietests'. Ik kon hem snel te hulp schieten met de boeken waar hij eigenlijk naar op zoek was, de psychologische tests bij 'Bedrijf en beroep; psychologische tests'. Het boek van Oostelaar Ouderen in de samenleving vind ik bij 'Bedrijf en beroep; gerontologie'! Het boek van Mark Lammers Yes! Een crisis, vind ik niet bij 'Bedrijf en beroep' maar bij 'Sport en spel'. 100 Bloemen om te haken en te breien staat op 'Bloemen'. Gurdjieff vind ik bij 'Geestelijke leven Gurdziev' en 'Geschiedenis Gurdjieff'. Zo kan ik nog wel even doorgaan. Ik lees de geruststellende informatie op de NBD-site dat lokale wijzigingen altijd mogelijk zijn. In de Bibliotheek Alkmaar hadden we in het SISO diverse rubrieken, zoals 'Gedichten en Schilders', vereenvoudigd. Voor rubrieken als 'Bekende mensen', 'Reisverhalen' en 'Klassiekers' is niet landelijk gekozen, terwijl dat rubrieken zijn die we hebben omdat er veel vraag naar is. Deze stickers moeten apart aangevraagd worden. Eens te meer realiseer ik me dat het van groot belang is dat er heel goed naar boeken wordt gekeken als je ze indeelt. Ik denk niet dat ik achtendertig jaar kennis hoef weg te gooien, maar gokken (ik experimenteer graag) zonder in de catalogus te kijken blijkt moeilijker dan gedacht: niet Afvallen maar Vermageren, niet Taarten maar Gebaksrecepten. En als ik zo denk, denkt de klant ook zo, is mijn ervaring.

Een van de belangrijkste verdiensten van de Encyclopedie was dat, naast het ontwikkelen van individuele kennis, het individu ook moest leren om kritisch na te denken over de samenleving, als goed burger te functioneren en samen te leven met andere zelfstandige denkende individuen. Het doorgeven van kennis was een belangrijk aspect van dit burgerschap. De bibliotheek is aan het veranderen door invoering van retailconcepten, de NBD moet leren meer als de klant te denken. En vooral luisteren naar kritische bibliotheekmedewerkers.

Tekst: Agnes Klitsie 


Print deze pagina

Reacties op dit artikel (7)

Frans van der Reep
8-1-2013 12:50
Dank voor deze mooie blog.

Er is idd heel veel inzicht, intelligentie, doorzettingvermogen, kennis van zaken en levenservaring nodigom een goede thesaurus, zoals SISO er een is, op te stellen.

Jonge mensen beschikken daar doorgaans niet over en hun dadendrang zit vaak hun wijsheid in de weg.

Ik hoop dat dat we tzt weer een nieuwe balans mogen zien tussen snelheid en eruditie!

Frans

agnes klitsie
10-1-2013 12:17
Dag Frans,
ik heb het PIM de afgelopen maand wat beter kunnen bestuderen en ik ben toch wel heel erg geschrokken. Ik heb intern een stuk opgesteld met alle vreemde dingen die ik heb opgemerkt. Dingen die structureel mis zijn aan het systeem. Ik ben ook van plan dat voor te leggen aan een aantal bibliotheken die dit systeem gebruiken. Ik zou het nuatuurlijk ook het liefst voorleggen aan het NBD maar daar heb ik in het verleden geen goede ervaringen mee. We zullen zien hoe dit afloopt. Ik houd jullie op de hoogte. Agnes Klitsie
George Siemensma
11-1-2013 09:59
Voor de goede orde: NBD Biblion hecht aan een gestructureerde inbreng van haar klanten, de openbare bibliotheken. Deze vaardigen (kritische) bibliotheek medewerkers af naar een aantal werkgroepen. Zo is er een SISO Classificatie werkgroep en een Trefwoorden gebruikersgroep.

PIM is door NBD Biblion in samenspraak met bibliotheken ontwikkeld. Het is bedoeld voor collecties tot 15.000 exemplaren. Het wordt nu tevens ingezet door bibliotheken met grotere collecties. Deze ‘verpimmen’ materialen ook buiten NBD Biblion om.

Voor de werkgroepen is het vinden van kandidaten niet altijd eenvoudig. Indien de bibliotheek Kennemerland mevrouw Klitsie afvaardigt, is haar inbreng van harte welkom.

George Siemensma hoofd Bibliografische afdeling - NBD Biblion
agnes klitsie
11-1-2013 10:32
Dag meneer Siemensma. Ik heb in het verleden heel veel contact gehad met het NBD en zelfs een keer voorgesteld een "hotline"op te zetten met een paar actieve baliemensen in plaats van logge, twee keer per jaar bij elkaar komende, werkgroepen. Ik zal het stuk wat ik heb opgesteld in ieder geval opsturen en wil daarover graag in discussie met de NBD. Ik laat me graag afvaardigen namens de bibliotheek KennemerWAARD (niet land). Agnes Klitsie
George Siemensma
11-1-2013 11:16

Naast de 'logge' werkgroepen hebben we gelukkig ook o.a. email voor suggesties.
We zien uw discussie stuk graag tegemoet.

George Siemensma
leo willemse
12-1-2013 10:47
Klein Frans vrouwtje- kan Helene Erwich zijn geweest.Die gaf ook Franse letterkunde; was ook vertaalster.-later misschien Handboeken etc.-dat heb ik niet meegemaakt. Goed dat je nu gaat strijden voor Afvallen ipv Vermageren! En hoe eerder wee van Gebaksrecepten afzijn hoe beter. Succes!
Rita Niland
12-1-2013 22:12
Sinds PIM is ingevoerd in de bibliotheek in mijn wijk, word ik ongeveer wanhopig als ik een boek zoek. Vaak geef ik het maar op of reserveer het boek thuis. Dat is eenvoudiger als zoeken in de bibliotheek zelf... Een boek met SISO code is veel eenvoudiger te traceren. 

Rita Niland

Schrijf een reactie

Naam
E-mailadres (?)
Reactie