HomeRubriekenArtikel
voetnoot

Terugblik over de grens, mei 2016

Bart Janssen
11-05-2016
Terugblik over de grens, mei 2016
Met ingang van dit jaar biedt Bibliotheekblad maandelijks een selectie uit het internationale bibliotheeknieuws van de voorgaande weken. In deze aflevering onder andere: Britten op de barricaden voor hun bibliotheek maar ook hoopgevende geluiden, Amerikaanse bibliotheken die zich inzetten voor daklozen. 
Britten op de barricaden
De laatste weken zijn er aan de continuing story over de penibele situatie van de Britse bibliotheken weer enkele bladzijden toegevoegd. Zo pakte de BBC uit met uitvoerige berichtgeving over de staat van het Britse bibliotheekwezen. De BBC dook in de cijfers van ruim 200 lokale overheden en schetst op basis daarvan geen vrolijk beeld: sinds 2010 zijn er 343 bibliotheken gesloten en naar verwachting komen er daar dit jaar nog eens 111 bij. Sinds 2010 zijn er bovendien bijna 8000 banen verdwenen, een kwart van het totaal, terwijl in diezelfde periode het aantal vrijwilligers waarop de Britse bibliotheken een beroep zijn gaan doen met ongeveer 15.500 is toegenomen, bijna een verdubbeling. (Zie ook twee andere artikelen op de BBC-website die eind maart verschenen: 'Book borrowing figures show library habits are changing' en 'Libraries: The decline of a profession?')

Het BBC-onderzoek bevestigt daarmee het beeld dat oprees uit de eind vorig jaar door het Chartered Institute of Public Finance and Accountancy (CIPFA) gepubliceerde cijfers (zie Terugblik over de Grens, januari 2016). Uit deze CIPFA UK Public Library Statistics bleek verder onder andere dat sinds het aantreden van de regering-Cameron (in 2010) 180 miljoen pond (bijna 250 miljoen euro) bezuinigd is op de Britse bibliotheken. In Herne Hill, een wijk in de Londense borough Lambeth, liepen de gemoederen over de voorgenomen sluiting van de lokale Carnegie Library zo hoog op dat de barricaden betrokken werden. Zo’n 150 mensen (van wie er circa 40 ook ‘s nachts in de bibliotheek bleven) gingen, onder aanvoering van de Friends of Carnegie Library, over tot bezetting van de bibliotheek en weigerden te vertrekken. De bezetting duurde tien dagen en gaandeweg groeide het bescheiden Herne Hill uit tot een ‘stronghold’ van het verzet tegen de afbraak van het Britse bibliotheekwezen onder het motto: ‘We're not going away. We're here to #savelibraries, and that's what we're going to do!’ De hashtag #carnegieoccupation ging duizenden keren het internet over en de bibliotheekbezetting werd opgepikt door landelijke media als The Guardian, de BBC en zelfs de Financial Times. Ruim 200 schrijvers, onder wie bekende namen als David Mitchell, Ali Smith, Cathy Cassidy en Nick Hornby, verklaarden zich solidair met de bibliotheekbezetters. De bezetting werd op 9 april, na 10 dagen, beëindigd. De bezetters werden met gejuich onthaald door zo’n 2000 sympathisanten die buiten de bibliotheek demonstreerden. The Guardian bericht op 11 april dat onder druk van de protesten het landelijke Department for Culture, Media and Sport (DCMS) heeft besloten te gaan onderzoeken of de plannen om de bibliotheken in Lambeth te sluiten mogelijk in strijd zijn met de Public Libraries and Museums Act van 1964, daarmee gehoor gevend aan de oproep die het Chartered Institute of Library and Information Professionals (CILIP) begin dit jaar deed onder de naam My Library By Right (zie Terugblik over de Grens, februari 2016). 

Maar ook Britse hoop

Te midden van alle Britse doemberichten klinkt er ook een geluid van hoop in de vorm van het op 23 maart verschenen visiedocument Libraries Deliver. Het rapport, in opdracht van het Department for Culture, Media and Sport opgesteld door de Leadership for Libraries Taskforce, maakt alleen al met de ondertitel – ‘Ambition for Public Libraries in England 2016-2021’ – duidelijk dat de overheid in ieder geval nog wel een toekomst voor bibliotheken ziet. In het stuk wordt de bibliotheek neergezet als een belangrijk instituut dat bijdraagt aan een ‘strong, sustainable and democratic society’ en dat ‘delivers a wide range of benefits to people, communities and the nation’. Het gaat vooralsnog om een concepttekst waarop via een internetconsultatie nog tot 3 juni gereageerd kan worden. In het visiedocument wordt de bibliotheek niet alleen gepositioneerd als de toegangspoort tot informatie, maar krijgt zij ook een belangrijke maatschappelijke rol. Er worden in het stuk zeven gebieden geformuleerd waar bibliotheken een belangrijke rol moeten spelen: lezen en geletterdheid; digitale geletterdheid; gezondheid en welzijn; economische groei; cultuur en creativiteit; gemeenschappen en leren. Per gebied worden concrete doelen geformuleerd, gekoppeld aan indicatoren waaraan de voortgang kan worden afgelezen. Genoemde doelen zijn bijvoorbeeld: een stijging van het aantal geletterden, een bijdrage leveren aan het verlagen van het bedrag dat aan publieke gezondheidszorg wordt gespendeerd, het oprichten van 'business centers' die mensen helpen met het vinden van werk of met het opzetten van een eigen bedrijf. Het visiedocument wordt door velen gekenschetst als ambitieus, maar er is ook kritiek. Verschillende opiniemakers in de sector verwelkomen de visie als een goed uitgangspunt voor discussie, maar bekritiseren het ontbreken van een financiële onderbouwing en realistische ramingen voor hoe een en ander op de lange termijn gefinancierd moet worden. Geoffrey Dron van de Save Bolton Libraries Campaign zegt in The Bookseller dat er ‘no sense of urgency’ spreekt uit het rapport. ’It is long on ideas of what a decent service should be [but] short on ideas of how to get there, particularly in the context of a deteriorating financial situation for many local authorities (especially, in poor and/or rural areas) which is likely to get worse from 2020,’ aldus Dron.
 
Meer informatie:

Libraries Deliver: Ambition for Public Libraries in England 2016-2021 (Department for Culture, Media & Sport, 23 maart 2016)



Reacties op dit artikel (0)

Er zijn nog geen reacties.

Schrijf een reactie

Naam
E-mailadres (?)
Reactie
 

Gerelateerde informatie

Gastblog

Meer inclusie voor meer mensen? Begin met CRM! Peter van Eijk

Het evaluatieproces van de bibliotheekwet is aan de gang. Betrokken beleidsambtenaren, begeleiders en externe adviseurs denken juist nu na over de toekomst van het openbaar bibliotheekwerk. Dat is een complexe opdracht in de huidige context.   Lees verder