HomeRubriekenArtikel
voetnoot

Duits onderzoek: bibliotheekgebruik neemt niet af in digitale tijdperk

Anne Hottenhuis
07-05-2012
Duits onderzoek: bibliotheekgebruik neemt niet af in digitale tijdperk
Bijna een op de drie Duitsers vanaf 14 jaar heeft het afgelopen jaar gebruikgemaakt van het aanbod van openbare bibliotheken. Dat blijkt uit een representatief onderzoek, getiteld Oorzaken en redenen voor het niet-gebruik van bibliotheken in Duitsland, van de Duitse bibliothekenvereniging Deutscher Bibliotheksverband e.V. (DBV) en Stiftung Lesen.
Het belangrijkste doel van dit onderzoek  (PDF) onder 1300 mensen tussen de 14 en 75 jaar oud was: boven tafel krijgen waarom veel jongeren en volwassenen geen openbare bibliotheek meer gebruiken en hoe deze mensen (terug) te winnen zijn als gebruiker. De niet- en ex-gebruikers bleken ruimere openingstijden, meer aansprekende huisvesting en interessantere activiteiten en media-aanbod te wensen.
Een belangrijk resultaat noemt de DBV de vaststelling dat bibliotheekbezoek als kind bepalend lijkt voor later lidmaatschap: van de bibliotheekleden heeft 62% als kind de bibliotheek samen met de ouders bezocht, tegenover 42% van de niet-leden.

Digitale media
De studie laat volgens de opdrachtgevers bovendien zien dat bibliotheken hun nut ook in het digitale tijdperk bewijzen: het percentage gebruikers boven de 14 jaar (29%) is ondanks de digitale revolutie ongewijzigd ten opzichte van 1996, toen de eerste landsbrede studie naar bibliotheekgebruik werd gehouden.
Tegelijkertijd maakt het onderzoek duidelijk dat juist de digitale dienstverlening veel potentie heeft als het gaat om het aantrekken van nieuwe gebruikers: ‘Gerichte investeringen in actuele media en een ruimere keuze uit dvd’s, cd’s en digitale media en meer internetwerkplekken zijn maar enkele voorbeelden van concrete maatregelen waarmee je jonge mensen naar de bibliotheek kunt trekken’, aldus voorzitter Monica Ziller van het DBV (dat alle bibliotheken, niet alleen de openbare, vertegenwoordigt). In Duitsland heeft momenteel 20% van de openbare bibliotheken een online aanbod van e-books, luisterboeken en andere digitale media.
Een grote kans om bibliotheekgebruikers terug te winnen ligt verder in langere openingstijden in de avonduren en in de zondagsopening, waar momenteel landelijke plannen voor zijn. Ook een inrichting met meer licht en heldere kleuren scoort hoge ogen.

Leesbevordering
Leesbevordering gericht op kinderen en het daarbij betrekken van de ouders zijn beslissend voor plezier in lezen en lezen op latere leeftijd en daarvoor is een levendig bibliotheeklandschap onontbeerlijk, aldus Sabine Uelein, projectleider bij Stiftung Lesen. Om te zorgen dat kinderen bibliotheekbezoek als iets vanzelfsprekends zien, is het volgens het DBV zaak om bestaande samenwerkingsafspraken met scholen en kinderopvang (in Duitsland voor 3-6-jarigen) verder uit te bouwen. Ook voor ouders moeten drempels voor bibliotheekbezoek worden weggenomen.
Hiervoor doet het DBV een beroep op gemeenten en deelstaten, want ook in Duitsland wordt flink bezuinigd op de bibliotheeksector, vanuit een veel slechtere uitgangspositie dan in Nederland.

Eurobarometer
Het onderzoek werd gehouden in opdracht van de Bundestag (het parlement) en ondersteund door het ministerie van cultuur en media. Bij het onderzoek werd gebruikgemaakt van de Eurobarometer. European Cultural Values (PDF), een onderzoek in opdracht van de Europese Commissie uit 2007.  In dat jaar maakte 28% van de Duitsers gebruik van een bibliotheek, tegenover 51% van de Nederlanders en 35% van alle Europeanen.

Zie ook dit bericht en dit bericht op de website van het Deutscher Bibliotheksverband.


Tekst: Anne Hottenhuis
Foto: Gerrit Serné




Reacties op dit artikel (0)

Er zijn nog geen reacties.

Schrijf een reactie

Naam
E-mailadres (?)
Reactie
 

Gerelateerde informatie

Gastblog

Generatie Z in the library Anne-Katelijne Rotteveel

Jongeren en de bibliotheek. De bibliotheek wil wel, maar de jongeren net wat minder. Tenminste zo lijkt het. Eerst die vervelende millennials (geboren tussen 1980 en 2000) en nu generatie Z (geboren tussen 1995 en 2010). Uit onderzoek naar deze doelgroep blijkt dat ze heel visueel zijn ingesteld, 24/7 op... Lees verder