HomeNieuwsNieuws uitgelichtBericht
voetnoot
Verkennersrapport aangenomen: VOB kan verder; nog lastige weg
Wim Keizer
09-10-2015
‘Ik bespeur een grote eensgezindheid. Dat doet me deugd. Ik heb maandag een afspraak met de KB, want snel oppakken is belangrijk. Ik ga naar de KB met het rapport onder de arm. Er komt nog veel bij kijken om het uit te voeren. Voor de KB is belangrijk dat zij weet met wie zij zaken doet. Dat een afspraak met de VOB ook een afspraak is. Ik ben blij dat Cohen en Brandenbarg nog even verder willen. En in december praten we ook over de positionering van de VOB.’
Woorden van interim-directeur Cor Wijn tijdens de extra ledenvergadering van de Vereniging van Openbare Bibliotheken (VOB) op 8 oktober, toen al duidelijk was geworden dat het bestuursvoorstel ten aanzien van het rapport van ‘verkenners’ Job Cohen en Ton Brandenbarg niet op weerstand zou stuiten bij de aanwezige VOB-leden.  
Even later kon voorzitter Kars Veling zonder dat stemming nodig was constateren dat het voorstel en de inhoud van het rapport, waarvan de verkenners het draagvlak bij de direct betrokkenen al hadden vastgesteld, unaniem aanvaard waren, waarna applaus volgde. De VOB-leden volgen de ‘derde weg’ die de verkenners hebben aangegeven om uit de impasse rond de 18 juni aangenomen motie over digital-only-leden te komen: een consortium van Koninklijke Bibliotheek (KB) en openbare bibliotheken voor gezamenlijke ledenregistratie en -beheer.

Consortium juiste constructie?
In een reactie op het besluit van de VOB liet de KB weten: ‘Er lijkt nu voldoende basis om samen naar een oplossing te zoeken voor registratie en beheer van de klantgegevens. KB gaat door met de ontwikkeling van een module hiervoor, met en voor het netwerk van partners. Tegelijkertijd zal onderzocht worden of een consortium de juiste bestuurlijk/juridische constructie is om vorm te geven aan de “derde weg” die de verkenners hebben voorgesteld. Ton Brandenbarg en Job Cohen zullen bij dit onderzoek betrokken zijn.’

Dat de VOB er nog niet is, bleek verder ook uit een brief (pdf) die het Brabants Netwerk Bibliotheken (BNB) op 6 oktober naar het VOB-bestuur gestuurd had, alsmede uit de woorden waarmee VOB-bestuurslid Marc Jacobs bij aanvang van de vergadering het aantrekken van Cor Wijn en de tweeledige opdracht die hij heeft meegekregen toelichtte.

Wat heeft bibliotheek nog te bieden?
De Brabantse brief stelt de discussie rond de motie over digital-only-leden nadrukkelijk in het licht van de totale problematiek waarmee bibliotheken te maken hebben. ‘De wijze van ontsluiting van de digitale collectie van de KB staat immers niet los van het feit dat het merendeel van de e-books die voor lezers en leden interessant zijn, helemaal niet in deze collectie opgenomen zijn en ook in de nabije toekomst niet opgenomen zullen worden. De discussie over de relatie tussen een digitaal landelijk abonnement en het lokale abonnement heeft alles te maken met de kernvraag wat een lokale bibliotheek nog te bieden heeft in onze digitale en mondiale samenleving,’ aldus de brief. De BNB drong er op aan dat het VOB-bestuur een vernieuwing inzet waarbij op een structurele manier gebruik wordt gemaakt van de ervaring, expertise en innovatie-experimenten bij de leden. In december wil men voorstellen voor versterking van de positie van de VOB. De denkkracht die in de branche aanwezig is moet beter gebruikt worden.

Slagvaardigheid in geding
Marc Jacobs zei dat het bestuur na de junivergadering en het vertrek van Ap de Vries geconstateerd heeft dat de urgentie hoog is en stevige maatregelen noodzakelijk zijn. De slagvaardigheid van de VOB is in het geding, de verschillen van mening in de vereniging zijn groot en het kwam steeds minder tot goede besluitvorming. Vandaar het aanstellen van een interim-directeur en diens tweeledige opdracht. In de decembervergadering zullen voorstellen van Cor Wijn worden geagendeerd. Zijn advies zal ook over het bestuur zelf gaan. ‘Indien nodig, maken we plaats,’ zei Jacobs, die verder meldde dat er wat het bestuur betreft in december een slagvaardiger VOB komt.

Vertrouwen
In zijn toelichting op het verkenners-rapport benadrukte Job Cohen dat gekeken is naar een juridische route, maar dat die niet verstandig lijkt. Sleutelwoord is volgens hem ‘vertrouwen’. Hij had veel goede wil bij de KB vastgesteld. Maar ook een consortium noemde hij niet eenvoudig, gezien het feit dat er mensen nodig zijn die het allemaal dragen en doen. Hij zag daar een belangrijke rol voor Cor Wijn in.
Ton Brandenbarg vond dat er veel op het spel staat. ‘Als er niets gebeurt, kan het dramatisch fout gaan. De standpunten lagen ver uit elkaar en het was dus een kwestie van: verzin een list. Met het consortium kan uit de impasse worden gekomen, maar nu begint het pas. Er moet nog veel gesleuteld worden. Het bestuur vroeg of we mee willen doen en dat willen we.’
Tineke van Ham, voorzitter Samenwerkende POI'en Nederland wees op de belangrijke rol van de Provinciale Ondersteuningsinstellingen en vroeg deze als belangrijke uitvoerders van automatiseringswerkzaamheden tijdig te betrekken.
Frans Bergfeld (Waterland), indiener van de motie, had hoge verwachtingen gehad van de werkzaamheden van de verkenners en had gehoopt dat men de logica van de motie zou inzien, maar zag wel in dat meer dan wat er nu ligt niet haalbaar was. Ook Martin Berendse (Amsterdam) vond de notitie achter de motie nog steeds erg goed, maar ook hij zag in dat een harde keus voor één van de twee oplossingen niet mogelijk was. Als essentie van ‘de derde weg’ noemde hij dat fysiek en digitaal niet te scheiden zijn. Hij vond ook dat de Stelselwet op twee benen loopt, enerzijds de benadrukking van ‘het netwerk’ maar anderzijds de scheiding fysiek en digitaal. Hij bepleitte het consortium niet zwaar op te tuigen, maar er slechts een bestuurlijk vehikel van te maken.
Anja Oosterlaken (Krimpenerwaard) noemde haar bibliotheek een ‘heel klein eilandje tegen Gouda aan’, terwijl het haar toch was overkomen dat OCW haar belde over haar gratis e-booksabonnementen. ‘Wij hebben iets gedaan, omdat het zo langzaam gaat. Ik heb al een paar keer gezegd: KB kom met een tarief, maak tempo.’
Cohen antwoorde daarop te begrijpen wat Oosterlaken zei, maar ook begrip te hebben voor de KB want die moet onderhandelen met uitgevers. En uit hoofde van een andere functie [voorzitter Voi©e – red.] had hij ook begrip voor uitgevers. ‘Een bedrag vaststellen zal niet zo eenvoudig zijn.’

Tempo
In de rondvraag drong Gert Staal (Lek & IJssel) aan op tempo en wilde hij weten hoe het staat met de Nationale Bibliotheekpas en de Nationale Bibliotheekcatalogus. Kars Veling zei dat dit in december aan de orde komt, maar op verzoek van Cor Wijn meldde Tineke van Ham iets over de Nationale Pas: fase 1 van gastlenen zit in de testfase.
Marian Buvelôt ((Muiden-Weesp-Wijdemeren-Eemnes) meldde dat de inkoopcommissie is geslaagd in de aankoop van Digisterker en bepleitte hier een enthousiaste marketingcampagne voor.  

Tekst: Wim Keizer


Print deze pagina

Reacties op dit artikel (0)

Er zijn nog geen reacties.

Schrijf een reactie

Naam
E-mailadres (?)
Reactie
 

Gerelateerde informatie

Peiling

De bibliotheek moet progressief zijn en stelling nemen om relevant te blijven
Eens
Oneens
Torbjörn Nilsson, directeur van de bibliotheek in het Zweedse Malmö, zegt in een interview in Bibliotheekblad 3 /4 2019 dat...
Lees meer en geef uw mening