HomeNieuwsNieuws uitgelichtBericht
voetnoot
Combinatiefunctionarissen leveren bijdrage aan bestrijden taalachterstanden
Martha de Bruin
14-08-2012
Het eerste jaar van de twee combinatiefunctionarissen in Heerhugowaard zit erop. Wat hebben ze gedaan en wat hebben ze bereikt? 
Combinatiefunctionarissen leveren bijdrage aan bestrijden taalachterstanden
‘Zeker weten’, antwoordden de twee combinatiefunctionarissen van de Bibliotheek Kennemerwaard op de vraag of ze volgend jaar door willen gaan. ‘Alle partijen zijn overtuigd van het verschil dat we maken’, vertelt Angela Pater (33). ‘We zijn nét dat paar extra handen op het gebied van taal- en leesactiviteiten dat scholen goed kunnen gebruiken’, aldus Silvia Honigh (28). ‘De “gewone leerkracht” heeft simpelweg te veel andere taken die tijd en energie kosten en ook belangrijk zijn.’

Honigh en Pater combineren twee verschillende, maar aan elkaar gelieerde functies, met als doel de verbinding tussen cultuur en onderwijs te versterken. Beiden hebben een afgeronde Pabo-opleiding en richten zich op scholen en in de bibliotheek op taalachterstand. Het afgelopen jaar hebben ze om de week een middag bij de Bibliotheek Kennemerwaard, locatie Heerhugowaard, gewerkt en ieder twee dagen per week op vier verschillende scholen in de omgeving (De Vaart, De Paperclip, De Boomladder en de Jeroen Bosch). Pater: ‘Door onze aanpak hopen we kennis en vaardigheden als een olievlek te verspreiden onder zoveel mogelijk basisscholen’. En dat lijkt te werken, want komend schooljaar sluiten twee nieuwe scholen zich aan bij dit project.'

Sport en cultuur
De overheid heeft het combinatiefunctionarisschap in het leven geroepen om het sport- en cultuuraanbod op scholen te verbeteren. OCW pompt sinds 2008 geld in dit initiatief, de afgelopen drie jaar € 10,9 miljoen euro per jaar (de kosten worden gedeeld door het rijk, gemeente Heerhugowaard (elk € 20,000), de deelnemende scholen (€ 2000 à € 3000 per school) en de Bibliotheek Kennemerwaard (€ 2000). De helft van de in totaal 2500 fte die landelijk beschikbaar is voor de combinatiefunctionarissen werkt in de sportsector, aldus Odie Geerligs-van Eupen, woordvoerder OCW. Ze weet niet hoeveel combinatiefunctionarissen er in totaal werkzaam zijn in de bibliotheeksector, maar 12% is werkzaam in de cultuursector.

Leesplezier
Van overleg tussen de verschillende combinatiefunctionarissen lijkt geen sprake: ‘Andere gemeenten vullen deze functie anders in, bijvoorbeeld met theater, opera, dans, schilderkunst, media’, vertelt Honigh. ‘Bij ons zijn geen andere partijen in Nederland bekend om specifiek op het gebied van taalstimulering en leesbevordering mee te overleggen.’ In overleg met de scholen en de bibliotheek maken Honigh en Pater plannen en werken ze aan het vergroten van het leesplezier, met name bij kinderen met taalachterstanden. Leesplezier staat voorop, zegt Pater. ‘Als kinderen plezier hebben in het lezen en de activiteiten, stimuleert dit hun ontwikkeling op meerdere gebieden. Door lezen of voorlezen wordt de woordenschat van kinderen vergroot en daarmee kunnen we een bijdrage leveren aan het bestrijden van taalachterstanden. Met voorlichting en de inzet van Boekenpretcollecties stimuleren we ouders om iedere dag met hun kinderen te lezen.’
Inmiddels hebben ze een heel programma opgezet met Boekenpret- en themacollecties, de kinderen konden zich inschrijven voor naschoolse activiteiten, op één van de scholen is een Makkelijk Lezen Plein ingericht, de landelijke leesbevorderingsprojecten (De Kinderboekenweek, De Nationale Voorleeswedstrijd en De Nationale Voorleesdagen) hebben ze gepromoot en ouders zijn overal intensief bij betrokken. ‘We hebben veel enthousiaste kinderen gezien die plezier beleefden aan de activiteiten en de projecten die wij samen met de scholen hebben aangeboden’, vertelt Pater. ‘Wij zetten de projecten op, waarna de leerkrachten er zelf mee aan de slag kunnen gaan. Komend schooljaar gaan wij meer inzetten op mediawijsheid.’

Afstemming
Maar er zijn geen percentages of harde cijfers bekend van wat ze bereikt hebben op het gebied van taalachterstand. ‘Dat is ook zeer moeilijk te meten,’ licht Pater toe. ‘Wij zijn niet de enige die aan taalachterstand werken. Ook de leerkrachten werken daar hard aan en wie heeft dan wat bereikt met zijn of haar inspanningen? Die gegevens kunnen we nog niet uitdrukken in percentages,’ concludeert Pater, ‘maar het is wel onze bedoeling er meer zicht op te krijgen. Daarom hebben wij ons ook aangemeld bij De Leesmonitor van Kunst van Lezen’.

Honigh en Pater kijken positief terug op het eerste jaar. ‘We hebben de functie vorm kunnen geven door overleg met alle betrokken partijen en door onze ervaringen met wat wel en wat niet werkt’, vertelt Honigh. ‘Het enthousiasme bij de kinderen, leerkrachten, ouders en directie deed de rest. Het is heel fijn dat we onze ervaringen en ideeën kunnen uitwisselen met elkaar. Bij de geboorte van een nieuw idee op de ene school kon dat plan soms zo worden ingezet op een andere school.’
Tegelijkertijd kan het overleg met verschillende partijen ook een valkuil zijn, vertelt Pater: ‘Het is soms lastig om te voldoen aan de wensen van alle partijen. De scholen weten over het algemeen heel goed waar ze extra ondersteuning bij willen. Het is alleen niet de bedoeling dat wij taken gaan overnemen die een leerkracht ook zou kunnen doen of die specifiek voor een remedial teacher bedoeld zijn. Wij vervangen niet de functie van de docent, maar verlichten die rol. Wij zijn altijd op zoek naar nieuwe activiteiten waarbij wij iets extra’s kunnen bieden. De gemeente heeft haar eigen speerpunten en wil graag dat we inzetten op bijvoorbeeld mediawijsheid, maar niet iedere school had dat het afgelopen jaar als speerpunt. Wij moeten als combinatiefunctionarissen alle partijen in het oog houden, goed overleggen en hierop onze activiteiten afstemmen.’

Rita Smedinga, domeinspecialist Jeugd en Jongeren Bibliotheek Kennemerwaard, locatie Heerhugowaard, herkent die verbindende rol: ‘Door de combinatiefunctionarissen zijn de lijntjes tussen school en bibliotheek korter en is het contact intensiever’.
 
Tekst: Martha de Bruin
Foto: Angela Pater en Silvia Honigh


Lees verder:


Print deze pagina

Reacties op dit artikel (3)

schoolbieb op orde
19-9-2012 14:01
Jullie werk is precies wat ik sinds 2008 al doe en sinds 2011 heb omgezet in een eigen bedrijf. Ik weet dat er landelijk veel initiatieven zijn, ook vanuit de overheid. Maar mijn ervaring is dat er te weinig school-deskundigheid is onder bibliotheekpersoneel. Vandaar dat ik jullie werk zo interessant vindt: jullie doen het vanuit de Pabo-insteek. Ik zou graag eens van gedachten wisselen over het werk van een combinatiefunctionaris. Bij wie moet ik dan zijn? Gr. Norma Meeuwissen 
Rita van Muiswinkel
20-9-2012 11:52
Beste Norma,

neem contact op met mijn collega's  Jeanet Doodeman (j.doodeman@bibliotheekkennemerwaard.nl) of met Rita Smedinga
r.smedinga@bibliotheekkennemerwaard.nl

Zij kunnen je hier meer over vertellen.
Dia Wesseling
24-9-2012 15:05
Beste Norma, Rita, Angela, Silvia en anderen,

In Capelle worden al sinds 2007 combinatiefuncties ingezet op leesbevordering en mediawijsheid. Spreken graag eens met jullie af! 
d.wesseling@bibliotheekaandenijssel.nl

Schrijf een reactie

Naam
E-mailadres (?)
Reactie
 

Gerelateerde informatie

Peiling

De bibliotheek moet progressief zijn en stelling nemen om relevant te blijven
Eens
Oneens
Torbjörn Nilsson, directeur van de bibliotheek in het Zweedse Malmö, zegt in een interview in Bibliotheekblad 3 /4 2019 dat...
Lees meer en geef uw mening