HomeNieuwsNieuwsoverzichtBericht
voetnoot
KB publiceert onderzoek naar dienstverlening bibliotheken op gebied basisvaardigheden
14-08-2017
De Koninklijke Bibliotheek (KB) heeft de resultaten bekendgemaakt van onderzoek naar het aanbod op het gebied van basisvaardigheden dat jaarlijks wordt uitgevoerd via het bibliotheekonderzoeksplatform (BOP). De KB constateert onder andere dat het aanbod aan diensten is toegenomen en dat er een 'duidelijke professionaliseringsslag' is gemaakt, maar ook blijkt uit het onderzoek dat de in 2015 geconstateerde knelpunten nog niet verdwenen zijn.
Aan de via het Bibliotheekonderzoeksplatform (BOP) uitgevoerde enquête hebben 129 van de 152 benaderde (basis)bibliotheken deelgenomen.

Het onderzoek heeft betrekking op de dienstverlening op het gebied van taalvaardigheid, rekenvaardigheid en digitale vaardigheden en de domeinen gezin, gezondheid, werk & inkomen, die door bibliotheken wordt verzorgd in de vorm van cursussen, trainingen en workshops, losse (eenmalige) activiteiten en informatiebijeenkomsten; persoonlijke begeleiding en advies, doorverwijzing naar instanties, inloopspreekuren en oefenmogelijkheden, zo wordt gespecificeerd in de samenvatting bij het onderzoeksrapport, getiteld Dienstverlening openbare bibliotheken rondom basisvaardigheden voor volwassenen. Onderzoeksresultaten BOP-enquête Basisvaardigheden 18+, 2016 (pdf)

Enkele conclusies uit het onderzoek:
Digitale vaardigheden en taalvaardigheid zijn verweven in het aanbod van circa negen op de tien bibliotheken. Laaggeletterden en digibeten vormen, net als in 2015, de belangrijkste doelgroepen van de bibliotheken. Het percentage bibliotheken dat zich in haar dienstverlening specifiek richt op vluchtelingen, asielzoekers en statushouders is toegenomen van 67 procent in 2015 naar 85 procent in 2016.
Op het gebied van digitale vaardigheden is een toename te zien in het aanbod van de landelijke programma’s Klik & Tik en Digisterker (beide door 84% van de bibliotheken aangeboden). 
Van alle responderende bibliotheken is 88 procent de samenwerking aangegaan met Taalhuizen en Taalpunten, gemiddeld werken zij met 2 tot 3 verschillende Taalhuizen en Taalpunten samen.
Belangrijke samenwerkingspartners op het gebied van basisvaardigheden zijn gemeenten en Stichting Lezen & Schrijven. In de afspraken met gemeenten staan digitale vaardigheden en taalvaardigheid centraal, de meeste afspraken betreffen Tel mee met Taal / Taal voor het Leven en E-overheid. De activiteiten rondom basisvaardigheden worden door veel bibliotheken bekostigd vanuit de reguliere begroting, maar de gemeentelijke WEB-middelen zijn ook een belangrijke bron van financiering.
Bij de uitvoering is niet alleen de rol van de coördinator basisvaardigheden belangrijk,  ook de inzet vrijwilligers is essentieel. Vrijwilligers worden door 84 procent van de bibliotheken ingezet voor het thema basisvaardigheden voor volwassenen, met name voor het oefenen van conversatie of ondersteuning bij het oefenen van digitale vaardigheden.

De KB spreekt verder van een 'duidelijke professionaliseringsslag' omdat er meer gebruik wordt gemaakt van landelijk ingekochte educatieve materialen en omdat bibliotheken meer aandacht besteden aan het meten van de opbrengsten van de dienstverlening.

Er zijn echter ook nog steeds knelpunten. Net als in 2015 blijkt de doelgroep ook in 2016 nog steeds moelijk te bereiken (door 71% van de deelnemende bibliotheken genoemd, was vorig jaar 60%). Met name de NT1-doelgroep blijkt moeilijk te bereiken. Ook onvoldoende financiering (50%; was vorig jaar 57%) en onvoldoende personele bezetting (47%; was vorig jaar 58%) worden vaak als knelpunten ervaren. Onvoldoende financiering wordt vaak als knelpunt ervaren door bibliotheken in een klein werkgebied en bibliotheken die een eigen bijdrage van deelnemers vragen voor de financiering van de dienstverlening rondom basisvaardigheden.
.
De KB stelt dat deze rapportage voldoende aanknopingspunten biedt voor het landelijke programma 'de Bibliotheek en basisvaardigheden' om het programma uit te breiden en door te ontwikkelen. Zo is er dit jaar (2017) gestart met de uitbreiding richting de domeinen werk & inkomen en gezin & gezondheid. Daarnaast is er in samenwerking met de afdeling Onderzoek van de KB een pilot gestart naar het meetbaar maken van de maatschappelijke effecten van bibliotheekdiensten, onder andere door nieuwe meetinstrumenten te ontwikkelen, de kennis over effectmeting te vergroten en door landelijke samenwerking en synergie te stimuleren.

Het onderzoek is te vinden op het Bibliotheekonderzoeksplatform. In aanvulling op de landelijke rapportage hebben alle deelnemende bibliotheken een individueel rapport ontvangen, waarin de resultaten van de bibliotheek worden afgezet tegen de landelijke cijfers, de resultaten van de provincie en bibliotheken van vergelijkbare grootte.


Print deze pagina

Reacties op dit artikel (0)

Er zijn nog geen reacties.

Schrijf een reactie

Naam
E-mailadres (?)
Reactie
 

Gerelateerde informatie