HomeNieuwsNieuwsoverzichtBericht
voetnoot
Reactie VOB op brief Zijlstra over actualisering bibliotheekwetgeving
13-01-2012
De Vereniging van Openbare Bibliotheken (VOB) heeft in een op 10 januari aan de Kamercommissie OCW verstuurde brief gereageerd op de kamerbrief over de aanpassing van de bibliotheekwetgeving die staatssecretaris Zijlstra op 7 december bekendmaakte.
In zijn op 7 december verzonden kamerbrief geeft Zijlstra aan dat de bibliotheekbepalingen in de Wet op het specifiek cultuurbeleid (Wsc) verouderd zijn en geen adequate basis meer bieden voor de huidige praktijk van het bibliotheekwerk en voor de digitale ontwikkelingen in de bibliotheeksector. In de brief gaat hij nader in op de hoofdlijnen van zijn voorstel tot aanpassing van de wetgeving, onder andere om te komen tot een landelijke bibliotheek voor e-books, die eind 2012 gerealiseerd zou moeten zijn.

De VOB geeft in haar op 10 januari aan de kamercommissie verzonden brief aan verheugd te zijn dat de staatssecretaris de verantwoordelijkheid neemt 'voor wat de krachten van individuele bibliotheken te boven gaat, de aanwezigheid van de openbare bibliotheek in de digitale wereld'. Wetgeving om die verantwoordelijkheid te waarborgen kan rekenen op instemming van het VOB-bestuur, zo valt te lezen in de brief.

Maar de VOB ziet ook reden om vijf punten onder de aandacht van de kamercommissie te brengen die volgens de VOB in Zijlstra's voorstel niet voldoende aan de orde komen:
  1. De borging van de fysieke bibliotheek
  2. Afspraken ten aanzien van minimumfinanciering door gemeenten
  3. Continuïteit van de provinciale laag in het bibliotheekstelsel
  4. Wetgeving t.b.v. beschikbaarheidstelling van digitale informatie
  5. De randvoorwaarden voor de onttrekking van geld aan het gemeentefonds t.b.v. digitale content
De VOB vindt dat Zijlstra in zijn brief te veel nadruk legt op de digitale bibliotheek en pleit er voor de openbare bibliotheek in de fysieke en digitale wereld te zien als een eenheid, een en dezelfde bibliotheek, met fysieke en digitale toepassingen. De digitale bibliotheek is geen vervanging van de fysieke bibliotheek, aldus de VOB. Een landelijke digitale bibliotheek zonder sterke lokale bibliotheken mist een aantal functies die de openbare bibliotheken in de samenleving vervullen.

Ook pleit de VOB voor meer bindende afspraken tussen Rijk en gemeenten over minimuminvesteringen in de openbare bibliotheek en over een koppeling tussen het gebruik kunnen maken van de mogelijkheden van de digitale bibliotheek en het in stand houden van de lokale bibliotheek. Het Bibliotheekcharter is volgens de VOB te vrijblijvend. Voor het bibliotheekbestel als geheel is het een probleem dat er over het land ongelijk bezuinigd wordt. Door onevenredige ongelijke bezuinigingen vallen er gaten in het bestel. 'Freerider-gedrag' van gemeenten mag niet beloond worden.

De VOB gaat ook in op de rol van de provinciale serviceorganisaties. De staatssecretaris beperkt de rol van de PSO's in de toekomst tot het fysieke domein, maar doet daarmee geen recht aan de rol die de PSO's vervullen op het gebied van innovatie, de ontwikkeling en de uitrol van de digitale bibliotheek. De bibliotheken afzonderlijk en het bestel als geheel kunnen niet buiten de ondersteuningscapaciteit, het innovatievermogen en de implementatiekracht van de PSO’s, aldus de VOB. Ook brengt de VOB nog eens de waarde van de Wetenschappelijke Steunfunctie (WSF) onder de aandacht.

Verder pleit de VOB voor een wettelijke regeling - via een wijziging in de Auteurswet - om het uitlenen van e-books mogelijk te maken. Dit kan gebeuren zoals dat in de Auteurswet ook voor fysieke boeken geregeld is, aldus de VOB, waarbij de bibliotheken uitgevers en auteursrechthebbenden een billijke vergoeding betalen.

Ten slotte stelt de VOB het te betreuren dat de branche zelf niet is uitgenodigd een substantiële verhoging van het inkoopbudget voor e-content voor de middellange termijn te realiseren. Met de onttrekking van middelen aan het Gemeentefonds voor e-content gaan openbare bibliotheken akkoord onder een aantal voorwaarden:
  • Er wordt gestimuleerd dat de voorgestelde onttrekking aan het Gemeentefonds niet tot verdere extra kortingen door gemeenten op hun bibliotheeksubsidies leidt.
  • In de wet wordt vastgelegd dat de branche de aanschaf en het aanbieden van digitale content cq e-books zelf kan regelen en dat zij zeggenschap heeft over de inhoud van de inkoop en het beheer van de middelen.
  • In de wet wordt vastgelegd dat de branche directe invloed heeft op de hoogte van het aan het Gemeentefonds te onttrekken bedrag.
  • Het onttrekken aan het Gemeentefonds dient gefaseerd naar een bepaald plafondbedrag te groeien, tred houdend met het aanbod aan e-content en het aanbod en gebruik van fysieke media.
  • Aan het Gemeentefonds onttrokken middelen dienen voor het verwerven van digitale content van openbare bibliotheken. Financiële stromen ten behoeve van de Koninklijke Bibliotheek in het kader van het gezamenlijk verwerven van content dienen gescheiden te blijven.
De gehele tekst van de brief is hier te vinden (pdf).
De brief van Zijlstra van 7 december jl is hier te vinden.



Print deze pagina

Reacties op dit artikel (0)

Er zijn nog geen reacties.

Schrijf een reactie

Naam
E-mailadres (?)
Reactie
 

Gerelateerde informatie