HomeNieuwsNieuwsoverzichtBericht
voetnoot
Onderzoek aanpak laaggeletterdheid: langetermijnvisie nodig om kansen te benutten
07-07-2011
In opdracht van het Sectorinstituut voor Openbare Bibliotheken (SIOB) heeft Research voor Beleid onderzoek gedaan naar de mogelijkheden voor openbare bibliotheken om laaggeletterdheid aan te pakken. Uit het onderzoek, getiteld De aanpak van laaggeletterdheid door openbare bibliotheken. Kansen en mogelijkheden voor de toekomst, komt naar voren dat er kansen liggen, maar ook dat er sprake is van een aantal serieuze belemmerende factoren voor een actief bibliotheekbeleid om de aanpak van laaggeletterdheid te ondersteunen.
De samenwerking met ROC’s op het gebied van educatie voor laaggeletterden staat bijvoorbeeld onder druk van bezuinigingen. Hetzelfde geldt voor activiteiten gericht op inburgering, zo stellen de onderzoekers.

Uit het eerder - in 2009 - uitgevoerde onderzoek De leerfunctie van bibliotheken in beeld bleek dat 60% van de bibliotheken in één of enkele vestigingen speciaal aanbod heeft voor laaggeletterden en 25% in alle vestigingen. Slechts 15% van de bibliotheken heeft geen speciaal aanbod voor laaggeletterden.

Het is echter ook duidelijk dat het hebben van een plein met boeken voor laaggeletterden niet voldoende is voor een succesvolle aanpak van laaggeletterdheid, aldus de onderzoekers. In het kader van het onderzoek is gesproken met meerdere bibliotheken die actief zijn op het gebied van laaggeletterdheid. Deze bibliotheken weten goed gebruik te maken van de huidige beleidsstructuren rondom laaggeletterdheid. Het is echter de vraag hoe toekomstbestendig de aanpakken van deze bibliotheken zijn. Met name bezuinigingen vormen een bedreiging. Voor een duurzame aanpak van laaggeletterdheid is het daarom niet voldoende als de aanpak van deze bibliotheken wordt ‘gekopieerd’ door andere bibliotheken. Het is van belang een visie te ontwikkelen die verder gaat dan wat bibliotheken nu al doen op het gebied van laaggeletterdheid.  Bij alle partijen waarmee gesproken is (bibliotheken en hun belangrijkste samenwerkingspartners) blijkt er echter vrij weinig visie te bestaan op hoe bibliotheken in de toekomst een effectieve bijdrage kunnen leveren aan de bestrijding van laaggeletterdheid, anders dan ze nu al doen, zo wordt in het onderzoek gesteld.

De onderzoekers noemen vier (gemeentelijke) beleidskaders waarbij de bibliotheken kunnen aansluiten voor de aanpak van laaggeletterdheid: educatie, inburgering, reïntegratie en zorg en welzijn.

De onderzoekers doen op basis van hun bevindingen een aantal aanbevelingen:
  • Ontwikkel een langetermijnvisie
  • Focus meer op reguliere bezoeker van bibliotheek
  • Focus op hoger opgeleide laaggeletterde
  • Focus op jongvolwassene
  • Maak werk van beleidsmatige inbedding binnen zorg en welzijn
  • Ontwikkel visie op integrale aanpak
  • Organiseer een reguliere (lokale) overlegstructuur
  • Blijf investeren in samenwerking ROC’s
  • Profileer als kenniscentrum
  • Focus op financiering
  • Zet in op opname van bibliotheek in gemeentelijk aanbesteding
  • Houd rekening met het verdwijnen van het inburgeringsbudget
  • Zet in op bovenlokale/provinciebrede samenwerking

In het voorwoord bij het onderzoek pleit Gerard van Dijk, programmamanager bij het SIOB, ervoor dat de bibliotheken als deskundige partners met een groot bereik niet mogen ontbreken in het Actieplan Laaggeletterdheid dat medio 2011 gepresenteerd zal worden en dat het actieplan ook in financiële zin aan bibliotheken mogelijkheden biedt om bij te dragen aan de ambitie om laaggeletterdheid te bestrijden.
Maar, zo stelt Van Dijk, er ligt ook een opgave voor de bibliotheken zelf. De onderzoekers constateren dat de bibliotheken weinig visie hebben op hoe
zij in de toekomst effectief kunnen bijdragen aan de bestrijding van laaggeletterdheid. Het SIOB zal dit onderwerp opnemen in het bredere traject van visievorming dat het heeft ingezet, wat eind 2011 zal leiden tot een integrale visie op de bibliotheeksector. Het nu gepresenteerde onderzoek vormt daarvoor de basis, die zal worden aangevuld met inbreng van deskundigen binnen en buiten het bibliotheekveld.

Het gehele onderzoek is te vinden op de SIOB-website. (PDF)



Print deze pagina

Reacties op dit artikel (0)

Er zijn nog geen reacties.

Schrijf een reactie

Naam
E-mailadres (?)
Reactie
 

Gerelateerde informatie