HomeNieuwsNieuwsoverzichtBericht
voetnoot
VVBAD uit zorg over mogelijke consequenties Planlastdecreet voor Vlaamse bibliotheken
14-04-2011
Onlangs keurde de Vlaamse regering niet alleen het zogenoemde Witboek Interne Staatshervorming goed, maar ook het daaraan gerelateerde ontwerpdecreet Planlastvermindering. In een reactie spreekt de VVBAD bij monde van Bruno Vermeeren haar zorg uit over de consequenties van dit Planlastdecreet voor het lokale bibliotheekwerk.
In Vlaanderen wordt gewerkt aan een interne staatshervorming gericht op het versterken van het gemeentelijk bestuursniveau. Gemeenten krijgen in veel beleidsdomeinen meer bewegingsvrijheid en autonomie om lokaal maatwerk te realiseren. De Vlaamse overheid zal in deze domeinen het kader vastleggen en ondersteunend optreden, maar minder sturend zijn. Op 8 april keurde de Vlaamse regering niet alleen het zogenoemde Witboek Interne Staatshervorming goed, maar ook het daaraan gerelateerde ontwerpdecreet Planlastvermindering, ofwel: het ‘Voorontwerp van decreet houdende vaststelling van de algemene regels waaronder in de Vlaamse Gemeenschap en het Vlaamse Gewest periodieke plan- en rapporteringsverplichtingen aan lokale besturen kunnen worden opgelegd’, kreeg het groene licht.

Het ontwerpdecreet gaat over administratieve vereenvoudiging en betekent een cultuurverandering voor de Vlaamse overheid, die moet sturen op hoofdlijnen en meer operationele autonomie moet toelaten aan de lokale besturen.

Er valt wel wat te zeggen voor het principe van meerjarenplannen met duidelijke strategische doelstellingen en eenvoudige rapportering aan de Vlaamse overheid. De lokale (culturele) instellingen kunnen er bij winnen als ze hun eigen initiatieven kunnen koppelen aan doelstellingen die hun bestuur belangrijk vindt, zo stelt Vermeeren in een reactie in het recent verschenen nummer van het tijdschrift META. Er moeten dan wel voldoende garanties zijn dat zij bij het planningsproces betrokken worden. En de verantwoording mag niet louter financieel zijn, maar moet ook voldoende inhoudelijk gestoffeerd worden, aldus Vermeeren.

Bruno Vermeeren ziet echter meer gevaar in artikel 6, 2° van het decreet, waarin gesteld wordt dat de subsidieregelingen van de Vlaamse overheid ‘bepalen dat de Vlaamse beleidsprioriteiten alleen betrekking kunnen hebben op te verrichten activiteiten, te leveren prestaties en/of te bereiken effecten. De subsidieregelingen kunnen geen voorwaarden bevatten met betrekking tot de aard van de in te zetten middelen of de organisatorische structuur van het lokale bestuur.’
Subsidieregelingen kunnen een lokaal bestuur dus niet verplichten om een bibliotheek in te richten. Ze kunnen een bestuur niet opleggen om personeel in dienst te nemen om bepaalde doelstellingen te bereiken, laat staan dat ze kunnen eisen om personeel tewerk te stellen op A- of B-niveau, aldus Vermeeren.

Wat blijft er, met bezuinigingen in het vooruitzicht, nog over van het netwerk van openbare bibliotheken dat de afgelopen decennia met succes werd uitgebouwd? Zo vraagt Vermeeren zich af.

Volgens Vermeeren circuleren in de wandelgangen nu drie scenario’s voor het Vlaamse cultuurbeleid:
  1. De Vlaamse overheid kan de middelen in het Gemeentefonds storten en het lokale cultuurbeleid volledig overlaten aan de lokale besturen. Het lokale bestuur beslist dan autonoom of het, bijvoorbeeld, nog wel een bibliotheek wil.
  2. De minister van Cultuur kan toch nog enkele beleidsprioriteiten vastleggen voor de lokale besturen die daarop wel of niet kunnen inspelen op een manier die ze zelf kiezen.
  3. Maar er is ook een scenario om bibliotheek en cultuurcentrum uit lokaal cultuurbeleid te halen en een apart decreet te geven.
Het laatste scenario lijkt dan voor openbare bibliotheken en cultuurcentra het meest aantrekkelijk. Met een eigen decreet is de werking van de instellingen veiliggesteld. Het gevaar dreigt wel dat de bibliotheken opnieuw op een eiland terecht komen, los van de lokale realiteit en de lokale doelstellingen, zo waarschuwt Vermeeren.

In het editoriaal van nummer 2 van META verwijst hoofdredacteur Julie Hendrickx naar de ingrijpende gevolgen van bezuinigingen voor bibliotheken op plaatselijk niveau in Nederland en Groot-Brittannië. ''Ook Vlaanderen ontsnapt niet aan de economische crisis. Bovendien lijkt de Participatiesurvey 2009 uit te wijzen dat onze openbare bibliotheken steeds minder bezoekers verwelkomen. Hoe zullen gemeenten zo'n conclusie combineren met het decreet Planlastvermindering?' zo vraagt zij zich af. 'Als de subsidies voor bibliotheken niet meer geoormerkt zijn en Vlaanderen niet meer kan aangeven welke middelen - lees: geschoold personeel - ingezet moeten worden, dreigt de sector ook bij ons zwaar te moeten inleveren.'


Zie ook het op 1 maart door de VVBAD geformuleerde standpunt over het Planlastdecreet en het editoriaal van Julie Hendrickx in nummer 3 van META

Zie verder de Peiling over het Bibliotheekdecreet.



Print deze pagina

Reacties op dit artikel (0)

Er zijn nog geen reacties.

Schrijf een reactie

Naam
E-mailadres (?)
Reactie
 

Gerelateerde informatie