HomeNieuwsNieuwsoverzichtBericht
voetnoot
Rapport afdracht leenrechtvergoedingen gepubliceerd
19-06-2017
Op 16 juni heeft minister Bussemaker van OCW het eindrapport van het onderzoek naar de afdracht van leenrechtgelden naar de Tweede Kamer gestuurd waartoe ze medio vorig jaar de opdracht had gegeven. In de begeleidende kamerbrief wijst ze er onder andere op dat in het rapport wordt geconstateerd dat van de daling van leenrechtplichtige uitleningen van jeugdboeken over de onderzochte periode een aantal van circa 10 miljoen is toe te schrijven aan het ontstaan van bibliotheken op school en dat er verschillen zijn tussen de uitleendata van het CBS en Stichting Leenrecht. De minister vraagt de KB,  de VOB en Stichting Leenrecht om voor dit laatste oplossingen uit te werken.
Het onderzoek naar de afdracht van leenrechtgelden werd medio 2016 geïnitieerd door het ministerie van OCW en wordt uitgevoerd door Ecorys, in samenwerking met het Instituut voor Informatierecht (IViR) De aanleiding voor het onderzoek wordt gevormd door klachten van de Vereniging van Letterkundigen (VvL) en de Stichting Leenrecht over de daling van de leenrechtopbrengsten. Deze zou niet alleen te verklaren zijn uit de officieel geregistreerde daling van het aantal uitleningen van openbare bibliotheken (waarbij gewezen werd op de mogelijke invloed van de Bibliotheek op school), maar ook spraken beide organisaties het vermoeden uit dat niet alle uitleningen van nieuwe typen bibliotheken geregistreerd worden. Stichting Leenrecht zag ook verschillen tussen de opgaves van bibliotheken.

Het nu door de minister naar de Kamer gestuurde rapport, getiteld Onderzoek naar de ontwikkeling van de afdracht van leenrechtvergoedingen (2006-2015) (pdf) beschrijft de ontwikkelingen in de uitleningen en leenrechtafdrachten over de periode 2005-2016 en geeft een analyse bij de vraag welk deel van de afname toegeschreven kan worden aan ontwikkelingen in het bibliotheeklandschap, waaronder de groei van het aantal schoolbibliotheken.

De minister licht er in haar kamerbrief (pdf) zes bevindingen uit als zijnde de belangrijkste:
  • Over de periode 2006-2015 is het aantal uitleningen gedaald van ongeveer 125 mln. naar ongeveer 80 mln.;
  • In dezelfde periode zijn de afdrachten van leengelden gedaald van circa €15 mln. naar circa € 11 mln.;
  • De daling is het grootst onder de uitleningen en afdrachten bij boeken voor volwassenen;
  • De gemiddelde inkomsten uit leenrechtvergoedingen waren voor rechthebbenden in 2014 op jaarbasis in reële termen € 775 lager dan in 2006;
  • Van de daling van leenrechtplichtige uitleningen van jeugdboeken is over de gehele onderzochte periode een aantal van circa 10 mln. toe te schrijven aan het ontstaan van bibliotheken op school;
  • Er zijn verschillen tussen de uitleendata van het CBS en de Stichting Leenrecht. Het rapport beschrijft een aantal factoren dat de verschillen voor een belangrijk deel verklaart.
In reactie op het rapport stelt de minister bij de midterm review van de Wet stelsel openbare bibliotheekvoorzieningen (Wsob), dit najaar, terug te zullen komen op de ontwikkelingen in het bibliotheeklandschap en de oorzaken van de afname van de leenrechtvergoedingen, zoals genoemd in het rapport. De analyse over de verslechterde inkomenspositie van onder anderen auteurs en illustratoren, uitgevers en vertalers wil Bussemaker betrekken bij 'de brede ontwikkelingen in de arbeidsmarktpositie van personen werkzaam in de culturele en creatieve sector'.

Bussemaker wijst in de kamerbrief op de verschillen in de uitleenstatistieken van het CBS en de opgaven aan Stichting Leenrecht en noemt als belangrijkste verklaringen hiervoor: de onderliggende systematiek van de opgaves, de omgang van bibliotheken met de opgaves en de registratie van uitleningen via de Bibliotheek op school. Deze tekortkomingen met betrekking tot de registratie van het aantal uitleningen behoeven volgens de minister directe aandacht. ‘Dit is reden voor mij om, vooruitlopend op de midterm review, de Koninklijke Bibliotheek (KB), Stichting Leenrecht en de Vereniging Openbare Bibliotheken (VOB) te vragen om zo snel mogelijk praktische oplossingen voor de in het rapport genoemde tekortkomingen uit te werken. Ik denk daarbij aan het standaardiseren van definities en aan het gebruik van het datawarehouse van de landelijke digitale bibliotheekinfrastructuur voor de opgaven van uitleningen aan Stichting Leenrecht,’ aldus Bussemaker in de brief.

Een uitgebreidere samenvatting cq analyse van het onderzoeksrapport volgt later op deze website.



Print deze pagina

Reacties op dit artikel (0)

Er zijn nog geen reacties.

Schrijf een reactie

Naam
E-mailadres (?)
Reactie
 

Gerelateerde informatie